Nghiên cứu quy trình sản xuất bột không gluten từ trái sa kê ứng dụng sản xuất bánh và bún
Lightbox
OVERVIEW OF RESEARCH RESULTS
- Implementing organization:
- Trường Đại học Kỹ thuật - Công nghệ Cần Thơ
- Field:
- LV03 – Công nghệ thực phẩm & Chế biến nông sản
- Research period:
- 11/2023 – 10/2025
- Location:
- TP. Cần Thơ
- Scale:
- Nghiên cứu tối ưu công nghệ ở quy mô phòng thí nghiệm và sản xuất thử nghiệm thực phẩm không gluten tại Trường Đại học Kỹ thuật - Công nghệ Cần Thơ (mã HĐ 13/HĐ-SKHCN).
- Products:
- 03 quy trình công nghệ (bột sa kê không gluten, bún khô sa kê và bánh quy bơ sa kê không gluten); sản phẩm mẫu đạt chuẩn an toàn thực phẩm bảo quản 3–4 tháng; 03 bài báo khoa học chuyên ngành.
Objectives
Khai thác giá trị dinh dưỡng của trái sa kê trồng tại ĐBSCL để phát triển dòng bột không chứa gluten có độ trắng sáng cao, chi phí sản xuất cạnh tranh, ứng dụng trực tiếp vào sản xuất bún khô và bánh quy dành cho người dị ứng gluten.
Results
Tối ưu công đoạn chần 80°C trong 120 giây, ngâm Na2S2O5 0,45% và sấy đối lưu 70°C trong 3 giờ thu được bột sa kê trắng sáng (L* = 92,50), giá thành ước tính chỉ 8.216 đồng/kg bột; hoàn thiện bún khô bổ sung 20% bột sa kê + 0,75% xanthan gum và bánh quy không gluten bảo quản bao bì PP tốt từ 3–4 tháng; công bố 03 bài báo khoa học.
Applications
Chuyển giao công nghệ cho cơ sở chế biến thực phẩm, doanh nghiệp thực phẩm dinh dưỡng chuyên biệt (gluten-free) tại Cần Thơ và vùng ĐBSCL, mở đầu ra bền vững cho cây sa kê.
DETAILED RESEARCH DESCRIPTION
Trái sa kê chứa hàm lượng tinh bột, chất xơ và khoáng chất phong phú nhưng hoàn toàn không chứa protein gluten — loại protein dễ gây rối loạn tiêu hóa ở người mắc bệnh Celiac hoặc nhạy cảm gluten. Tuy nhiên, thịt quả sa kê rất dễ bị sẫm màu do phản ứng hóa nâu enzyme khi sơ chế và bột sa kê thiếu mạng lưới gluten kết dính khi tạo hình bún, bánh. Nhóm nghiên cứu đã giải quyết triệt để hai nút thắt công nghệ này.
Với quy trình chế biến bột sa kê nguyên liệu, lát sa kê được xử lý chần nhiệt ở 80°C trong 120 giây, ngâm chống oxy hóa trong dung dịch Na2S2O5 nồng độ 0,45% rồi sấy đối lưu ở 70°C trong 3 giờ. Sản phẩm bột đạt chỉ tiêu độ sáng màu ấn tượng L* = 92,50, hàm lượng tinh bột bền vững và tính toán giá thành sản xuất cực kỳ cạnh tranh khoảng 8.216 đồng/kg bột.
Từ nền bột sa kê không gluten đạt chuẩn, đề tài tiếp tục hoàn thiện hai công thức sản phẩm ứng dụng thực tiễn cao: bún khô sa kê phối trộn 20% bột sa kê cùng chất tạo cấu trúc tự nhiên 0,75% xanthan gum cho sợi dai mượt không nát khi trụng, và bánh quy bơ sa kê không gluten giòn xốp thơm dịu. Cả hai sản phẩm đóng gói trong bao bì PP đều duy trì độ ổn định chất lượng và an toàn vi sinh trong 3–4 tháng bảo quản. Đề tài được nghiệm thu với báo cáo 504 trang và công bố 03 bài báo khoa học chuyên ngành.
Attached Document: 13/HĐ-SKHCN (504 pages)
Internal Document – Summary OnlyBáo cáo tổng kết 504 trang chi tiết thông số chống hóa nâu, sấy đối lưu sản xuất bột sa kê không gluten (L*=92,50), công thức bún khô 20% bột sa kê và bánh quy cùng 03 bài báo khoa học.